Güneş enerjisine dayalı elektrik üretimi yatırımlarına ilişkin düzenleme .
Güneş enerjisine dayalı elektrik üretimi yatırımlarına ilişkin düzenlemeler, Türkiye’nin enerji politikaları ve yenilenebilir enerji hedefleri doğrultusunda sürekli olarak güncellenmekte ve teşvik edilmektedir. Nisan 2025 itibarıyla öne çıkan bazı düzenlemeler ve gelişmeler şunlardır:
Yatırım Teşvikleri ve Süre Uzatımı (19 Nisan 2025 Düzenlemesi):
- Tamamlama Vizesi Süresi Uzatımı: Yurt dışından temin edilecek güneş paneli ve panel taşıyıcı konstrüksiyon sistemleri için yatırım tamamlama vizesi son başvuru tarihi, başvurunun 28 Şubat 2025’ten önce yapıldığının kanıtlanması halinde 31 Mayıs 2025 olarak uygulanacaktır. Bu, yatırımcılar için önemli bir esneklik sağlamaktadır.
Yerli Üretim Şartı (Ağustos ve Eylül 2024 Düzenlemeleri):
- Teşvik Belgesi Kapsamı: 24 Ağustos 2024 itibarıyla yapılan düzenlemeyle, üretim süreci ingot dilimleme aşamasından veya öncesindeki bir aşamadan başlamayan ve yurt içinde üretilmemiş güneş hücreleri kullanılarak üretilen güneş panellerine ait harcamalar, teşvik belgesi kapsamında değerlendirilmeyen harcamalar kapsamına alınmıştır. Bu düzenleme ile güneş enerjisi sektöründe yerli üretimin teşvik edilmesi amaçlanmaktadır.
- İstisnalar: 25 Eylül 2024 düzenlemesiyle, yerli üretim olmasa dahi bazı güneş enerjisi yatırımları teşviklerden yararlanabilmektedir:
- Lisanssız faaliyet kapsamında gerçekleştirilen yatırımlar.
- Bağlantı anlaşmasındaki sözleşme gücü ile sınırlı olan yatırımlar.
- Bu istisnadan yararlanmak için yatırımın tamamlama vizesi başvurusunun en geç 28 Şubat 2025 tarihine kadar yapılması gerekiyordu (19 Nisan 2025 düzenlemesiyle bu süre uzatılmıştır).
- 4., 5. ve 6. bölgelerde gerçekleştirilen yatırımlar, bulundukları bölgenin desteklerinden yararlanabilmekteydi.
Lisanslama Süreci:
- Lisanslı ve Lisanssız Üretim: Güneş enerjisine dayalı elektrik üretimi tesisleri genellikle kurulu güçlerine göre lisanslı (5 MW ve üzeri) veya lisanssız (5 MW altı) olarak sınıflandırılır.
- Lisans Süresi: Lisanslı projelerde lisans süresi 49 yıl olarak belirlenmiştir.
- Başvuru Süreci (Lisanslı): Lisanslı projelerde başvuru öncesinde genellikle 6 aylık güneş ölçümü talep edilir. Ayrıca ÇED raporu ve diğer çevresel değerlendirmeler gerekebilir. Başvurular Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu (EPDK) tarafından değerlendirilir.
- Lisans Bedelleri: EPDK tarafından belirlenen yıllık lisans bedeli, brüt üretim üzerinden kilovatsaat başına uygulanır (2025 için 0,015 kuruş).
- Önlisans Süreleri (EPDK Düzenlemesi): EPDK’nın yeni düzenlemelerine göre önlisans süreleri tesisin kurulu gücüne göre 24 ila 36 ay arasında değişmektedir.
Diğer Düzenlemeler ve Hedefler:
- Binalarda Yenilenebilir Enerji Zorunluluğu: 1 Ocak 2025 itibarıyla 2 bin metrekare üzeri tüm binalarda kullanılan enerjinin en az %10’unun yenilenebilir enerji kaynaklarından sağlanması zorunluluğu getirilmiştir.
- YEKA (Yenilenebilir Enerji Kaynak Alanları) Yönetmeliği: Bu yönetmelik, yenilenebilir enerji kaynak alanlarının belirlenmesi, derecelendirilmesi, korunması ve kullanılmasına ilişkin usul ve esasları düzenlemektedir
Türkiye, güneş enerjisi yatırımlarını çeşitli düzenlemeler ve teşviklerle desteklemeye devam etmektedir. Son dönemdeki düzenlemeler özellikle yerli üretimi teşvik etmeye yönelik adımlar içerirken, yatırımcıların projelerini tamamlamaları için esneklikler de sunulmaktadır. Lisanslama süreçleri ve yenilenebilir enerji kullanımına yönelik zorunluluklar da sektörün büyümesini destekleyici niteliktedir.
Güneş enerjisi yatırımlarıyla ilgili en güncel ve detaylı bilgilere ulaşmak için Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu (EPDK) ve Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı‘nın resmi web sitelerini takip etmeniz önemlidir. Ayrıca, ilgili mevzuat metinlerine (Resmi Gazete) de başvurabilirsiniz.
